Hakikat Yayıncılık - Muhterem Ömer Öngüt’ün Eserleri | Hakikat Dergisi | Hakikat Medya | Hakikat Kırtasiye
Arama Yap
TASAVVUF'UN ASLI HAKİKAT VE MARİFETULLAH İNCİLER - Hakikat Yolu Edepten İbarettir (11) - Ömer Öngüt
Hakikat Yolu Edepten İbarettir (11)
TASAVVUF'UN ASLI HAKİKAT VE MARİFETULLAH İNCİLER
Dizi Yazı - Tasavvuf
1 Ekim 2026

 

TASAVVUF'UN ASLI
HAKİKAT VE MARİFETULLAH İNCİLERİ

Hakikat Yolu Edepten İbarettir (11)

 

“Akıllının Dili Kalbindedir” (2)

Akl-ı nur olanlar, süzülmüş olanlar, nurlanmış olanlar, temizlenmiş olanlardır. Onlar Hazret-i Allah’a o nispetle yakındır. Samimidir, ibadet ve taatini riyâsız yaparlar. Ellerinden geldiği kadar lüzumlu olan yerlere sarf ederler.

Nûrânî akla sahip olanlar gönderiliş sebebini bilmiş, Allah-u Teâlâ’ya yönelmiş ve içini nurlandırmaya çalışıyor.

“Allah bir kimsenin sinesini müslümanlık için açarsa o Rabb’inden verilen bir nur üzerindedir.” (Zümer: 22)

Kalbinde ilâhi nur tecelli edip durmaktadır.

Murakaba sayesinde ilâhi tecelliyâtı kalbine almıştır, kalp aynasına cemâl nurları tecelli eder. Bu sayededir ki huzur, huşû ve maiyyete nail olabilir. Kurbiyet ancak Akl-ı kül’dedir.

Akl-ı kül olanlar ise, artık onların Cenâb-ı Hakk dünyayla işlerini bitirmiştir. Hep O’nunla olmak ister. İbadet ederken O’nunla, sohbet ederken O’nunla... Hayatı O’nunla. Hep O’nunla hemhâl olmak ister.

Bu akla sahip olanlar Allah-u Teâlâ’nın sevdiği seçtiği kullardır.

Âyet-i kerime’sinde şöyle buyuruyor:

“Allah dilediği kulunu zâtına seçer.” (Şûra: 13)

Onu kurbiyete nâil buyurur.

Resulullah -sallallahu aleyhi ve sellem- Efendimiz ise Hadis-i şerif’lerinde buyururlar ki:

“Rahman olan Allah’ın cezbelerinden bir cezbe, insanların ve cinlerin amellerine denktir.” (Keşfü’l-Hafâ)

Allah-u Teâlâ kimi sevdiyse, kimi kendisine çektiyse bu ilâhi lütfa nâil olur. O seni bir anda çekiverir. Milyarlarca sene yürüsen bu lütfa nâil olamazsın.

Bunlar akıl yolu ile Hakk’a varan hakikat yolcularıdır. İnsan-ı kâmil’in makamıdır. O Hakk’a varmış ve Hakk’ta kül olmuştur. Bunlara “Hakk’a varmış.” denir. Kelime-i Tevhid’in sırrına mazhar olmuştur. O zamana kadar kendisinin de kâinatın da yokluğunu düşünüp, Allah-u Teâlâ’nın varlığını tesbih ederken; bu makama geldiğinde, kendisinin de kâinâtın da hakikatini görür. Meğer hep O imiş. Başka bir şey yok.

Ulül-elbâb’a gelince; Cenâb-ı Hakk “Bu kul benimdir!” der. Hiç kimseye vermediği ilmi ona verir. Hiç kimseye bildirmediğini ona bildirir. Artık onun aklı değildir, o O’nun kudret elindedir, Allah-u Teâlâ’nın ilmi, hilmi, nuruyla hareket eder.

Allah-u Teâlâ bir Âyet-i kerime’sinde buyurur ki:

“İlimde derinleşenler ise: ‘Ona inandık, hepsi Rabb’imizin katındandır.’ derler. Bu inceliği ancak akl-ı selim sahipleri düşünüp anlarlar.” (Âl-i İmrân: 7)

Buradaki akl-ı selim, “Ulü’l-elbâb” akıldır. “Ulü’l-elbâb” olan kimse bunu anlar, başkası anlamaz.

Allah-u Teâlâ’nın duyurması ve göstermesi ile husule gelen bir akıldır. “Akl-ı kül”den sonra artık akıl çalışmaz. Ancak ondan sonraki beşinci akıl, Allah-u Teâlâ’nın duyurması ile ve göstermesi ile olan bir akıldır. Bu ise “Ulül-elbâb”dır.

Allah-u Teâlâ’nın Âyet-i kerime’sinde; “İlimde derinleşenler” diye vasıflandırdığı kimseler işte bunlardır. Bu ilim doğrudan doğruya Allah-u Teâlâ’dan gelir, bu ilmi ancak bildirdiği kimseler bilir, başkasına şâmil değildir ve faydalı olan hakiki ilim de budur...