“Resulullah -sallallahu aleyhi ve sellem- Efendimiz zamanında Allah katında gelen vahiy sayesinde insanlar gizli hallerinden de sorumlu tutuluyordu. Hiç kuşkusuz vahyin arkası kesilmiştir. Biz ise şu anda sizleri, bize apaçık belli olan davranışlarınız sebebiyle hesaba çekeriz. Dolayısıyla bize iyi davranışlar gösteren kimseyi; emin kimse bilir ve ona yaklaşırız. Onun gizli hallerinden hiçbir şeyi araştırmak bize düşmez. O kişinin gizli halleriyle alâkalı hesabı Allah’a kalmıştır. Bize karşı kötü davranışlar sergileyen kimseyi de emin bulmayız. O kişi, maksadının iyi olduğunu söylese bile ondan emin olmaz ve kendisini tasdik etmeyiz.” (Buhârî)
•
“Sırrını gizleyen kimsenin seçim hakkı kendi elindedir. Kim kendisini töhmet altında kalacağı bir duruma düşürürse, hakkında kötü zanda bulunan kimseyi kınamasın.”
•
“Dileyen oruç tutar, namaz kılar. Ancak emanet duygusu (güvenilirliği) olmayanın dini yoktur!” (Beyhakî)
•
“Hesaba çekilmeden evvel kendinizi hesaba çekiniz.
En büyük arz (hesap) için (sâlih ve güzel amellerle) hazırlanınız.
Şüphesiz dünyadayken nefsini hesaba çeken kimse için kıyamet günündeki hesap hafif olacaktır.” (Tirmizî)
•
Oğullarına şöyle buyururdu:
“Sabaha çıktığınız zaman etrafa dağılın (herkes kendine bir iş bulsun), bir evde toplanıp kalmayın! Çünkü ben, bir arada kaldığınızda çekişerek birbirinize küsmenizden veya aranızda bir fenâlık çıkmasından korkuyorum.” (Buhârî)
•
“Karnınızı tıka basa yiyecek ve içeceklerle doldurmaktan sakının! Bu, vücuda zarar verir, hastalığa sebep olur, kişiyi namaza karşı tembel yapar. Binaenaleyh yeme ve içmede orta yolu izleyin! Bu, vücut için daha faydalı ve israftan koruyan bir davranıştır. Allah, şişman âlime kızar. Kişi şehevi arzularını dinine tercih etmedikçe kesinlikle helâk olmaz.”
•
“Görmediğim sürece sizin bana en sevimliniz, ismi en güzel olanınızdır. Gördüğümde bana en sevimliniz, ahlâkı en güzel olanınızdır. İmtihan ettiğimde sizin bana en sevimli olanınız, en doğru sözlünüzdür.” (İbnü’l-Cevzî)
•
“Ribâyı da rîbeyi (fâiz şüphesi olan şeyi) de terk ediniz.” (İbn-i Mâce)
•
“Ben, Allah Resul’ü -sallallahu aleyhi ve sellem-Efendimiz’i gün boyu açlıktan kıvranıp, karnını doyuracak âdi bir hurma bile bulamadığını gördüm!” (Müslim - İbn-i Mâce)
•
“Akıllı bir insan; Bakara Sûresi’nin sonundaki iki âyeti (Amenerrasulü) okumadan uyumaz!” (Dârimî)
